Ulaşım, Ticaret ve Sınır Kapıları
Türkiye’de karayolu, demiryolu, deniz ve hava ulaşımı; boru hatları, boğazların önemi ve komşu ülkelere açılan sınır kapıları.
GeoGames Editör EkibiGüncelleme: 2 dk okuma
Kara ve demir yolları
Türkiye’de yolcu ve yük taşımacılığının büyük bölümü karayoluyla yapılır. Engebeli arazi yol yapım maliyetlerini artırsa da bölünmüş yollar, otoyollar ve köprüler ulaşımı hızlandırmıştır.
Demiryolu taşımacılığı daha ekonomik ve çevreci olmasına rağmen payı düşüktür. İlk yüksek hızlı tren hattı 2009’da Ankara–Eskişehir arasında açılmış, ardından Ankara–Konya ve Ankara–İstanbul hatları hizmete girmiştir.
Deniz yolu ve boğazlar
Üç tarafı denizlerle çevrili olan Türkiye’de dış ticaretin büyük kısmı deniz yoluyla yapılır. Başlıca limanlar İstanbul (Ambarlı), Kocaeli, İzmir, Mersin ve İskenderun’dur. İstanbul ve Çanakkale boğazlarından geçiş 1936 tarihli Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile düzenlenir.
Hava yolu ve boru hatları
Hava yolu uzun mesafeli yolculukta en hızlı ulaşım türüdür; İstanbul Havalimanı dünyanın en işlek havalimanları arasındadır. Enerji taşımacılığında boru hatları önemlidir: Bakü–Tiflis–Ceyhan ham petrol boru hattı, Kerkük–Yumurtalık petrol boru hattı ile TANAP ve TürkAkım doğal gaz boru hatları başlıca örneklerdir.
Sınır kapıları
Komşu ülkelere açılan başlıca sınır kapıları şunlardır: Bulgaristan’a Kapıkule (Edirne), Yunanistan’a İpsala ve Pazarkule (Edirne), Gürcistan’a Sarp (Artvin), Nahçıvan’a Dilucu (Iğdır), İran’a Gürbulak (Ağrı) ve Kapıköy (Van), Irak’a Habur (Şırnak), Suriye’ye Cilvegözü (Hatay) ve Öncüpınar (Kilis).
Türkiye’nin en uzun kara sınırı Suriye ile, en kısa kara sınırı ise Nahçıvan (Azerbaycan) iledir. Dış ticarette Avrupa Birliği ülkeleri başlıca ticaret ortağı konumundadır.